Urratsez urrats, HERRIAabian!

Otsailak 14 izango dituenean, lehen urteurrena beteko da HERRIAabian! Bilboko “La Carolan” manifestu batekin bere burua aurkeztu zuenetik. Aipatu manifestuak asmo argia jasotzen zuen: “Guk: langileok, emakumeok, gazteok, nekazari eta arrantzaleok, ezgaitasunak ditugun pertsonok, langabeok, pentsiodunok, migratzaileok, ekologistok, garraiolari autonomook, ikasleok,... uko egiten diogu espekulatzaileek euren diru-goseaz sortu duten krisia ordaintzeari. Iragartzen ari diren “kapitalismoaren birfundazio” horren aurrean ez gara besoak gurutzaturik geratuko, aitzitik, kapitalismoarekiko eredu ekonomiko eta sozial alternatiboa eraiki nahi dugu. Eta Planetak nahiz Euskal Herriak behar duten aldaketa sozialaren alde mobilizatu egingo gara”. Ordudanik, ehun bat taldek eta mila lagun baino gehiagok, beren kabuz, manifestu honi atxikimendua erakutsi diote. Herri mailan, HERRIAabian! taldeek dihardute Araban, Bizkaian, Nafarroa Garaian eta Gipuzkoan.

Norbaitek botila erdi betea ikusiko du azken 12 hilabeteak igaro ostean, eta ez du arrazoi falta izango, besteak beste, kontuan hartuz, oraindik orain, talde, erakunde eta pertsona askok ekimen honi atxikimendua azaldu ez diotela, HERRIAabian!-ek oraindik harremanak lantzeke dituela eta honi ekin ez diola Lapurdin, Nafarroa Beherean eta Zuberoan eta ez dugula eskubide murrizketak eteterik lortu. Dena den, gehiago gara botila erdi betea ikusi nahi dugunok, kontuan hartuz:

1. Guztion partaidetzaz egoeraren diagnostiko komuna adostu dugula.
2. Gai izan garela sektore asko bi gutxienekoen inguruan metatzeko: aipatu aldaketa gauzatu ahal izateko, lehenengo eta behin, egungo ekonomia ereduan aldaketa sakonak egiteko beharrean eta bigarrenez, gure herriak baliabideak eskuratzeko, alor ekonomikoan ere, burujabetza izateko duen beharrean.
3. Eskatzen ari garen gizarte aldaketa egituratu beharko lituzkeen lau ardatzak zehaztu ditugula (lanaren banaketa, aberastasunaren banaketa, ekonomiaren demokratizazioa eta ekosistemaren garapen demokratikoa). Egun, partaidetzaren bidez, aipatu lau ardatzak garatzen ari gara, ALDAKETARAKOabiapuntua lantzeko helburuan . Aipatu tresnak, partaidetzaren bidez, Euskal Herriak eta bere langileriak behar dituen gutxienekoak eta gizarte aldaketarako ardatzak bildu nahi ditu.
4. Aurten, borrokei berriro ekin zaizkiela ikusi dugula. HERRIAabian! kalera irten da egoera sozioekonomikoa salatzera eta gizarte-aldaketa aldarrikatzera. Baina, hau bezain garrantzitsua edota garrantzitsuagoa, hainbat esparrutik, indar harremanen aldaketa laguntzen duten borrokak piztu direla ikusi dugula izan da. Horren adibide dira: etxebizitzen eskubidearen alde edota emakumeei dagozkien eskubideen alde, EEE-n aurka, lan istripuen aurka Euskal Herrian egin diren hiru greba orokorrak, nekazariek, pentsiodunek, gazteek eta ikasleek antolatu ekimenak,...

Murrizketak bere horretan diraute eta gure bizi-baldintzak txartzen dituzte.

Jakina, biztanlegoaren baldintzek ez dute hobera egin! Eta nahiz eta ekonomiaren eta politikaren eliteak, beren hedabideen bitartez, “kimu berdeez” mintzatzen zaizkigun, Euskal Herriaren errealitatea honakoa dugu:

1. Biztanlegoari dagozkion lan eta gizarte eskubideak murrizten diraute. Estatu Batuak eta Europako Batasuna krisiaren aurka ematen ari diren eta Parisek eta Madrilek (Gasteiz eta Iruñeko gobernuaren laguntzaz) ezartzen dizkiguten legeak, dekretuak, erreformak, zuzentarauak,... patronalak eta bankak, biztanleri gehienaren bizitza baldintzak kaskartzearen lepotik, irabaziak pilatzen iraun ditzaten diseinatuak daude. Guzti honen ondorioa da: 180.000 langabetu baino gehiago, milaka lagun behin-behineko kontratuekin, ia 350.000 pentsiodun txirotasun mailatik behera, milaka lagun etxebizitzak ezin eskura edota maileguetan itoak, gizarte-gastuak murriztu izana, gizarte eta jendarteko zerbitzuen pribatizazioa, gure herriko milaka hektarea zementuan murgildu izana, lehen sektorea baztertu da eta prekarizatua dagoen zerbitzu sektore prekarizatuaren aldeko hautua, zeinak burujabetza ekonomikotik eta hazkunde endogeno eta orekatutik aldentzen gaituen,...
2. Egoera sozioekonomiko ezin okerragoak eta Espainiako estatua areagotzen ari den krisialdiaz egiten ari den zorigaiztoko kudeaketak (BPG-ren %11,4ko defizita, produktibitatea bere horretan geratua eta oraindik, ondoriorik kaltegarriena ikusi ez dugun higiezinen burbuila) amildegira eraman gaitzakete. Egoera hau lehenerazteko, ziur aski, gizarte-gastua murriztuz, lan eta gizarte eskubideak murriztearen aldeko hautua hartuko dute, zeina zor hori amortizatzera desbideratuko den. Ekonomia arloan burujabetzarik ez izanak eragiten du murrizketa horietako asko Madrilek Euskal Herriari ezarri izana. Horren adibide, etorkizunean egingo duten lan erreformaz baliatuz, lan gehiago eta baldintza okerragoetan lan egitera behartuko gaituzte edota pentsioen erreforma berriaz baliatuz, 67 urte bete arte lana egin dezagun nahi dute eta horrez gain, diru-ordaina txarragoa izan dezagun ere.
3. Arazoa ez datza ekonomia-burujabetza hutsean, baizik eta, eta batik bat, ekonomia-demokrazia ezean. Kontua zera da, egun Euskal Herrian indarrean dauden erakundeetatik ekimenak zehazteko aukera dagoenean ere, ez dira biztanlegoaren eskubideak bermatzen ari: ikusten baitugu aldatzearen alde agertzen diren eragileei ekonomia erabakietan parte-hartzea ukatzen zaiela. Kapitalari men egiten dioten sasi-eztabaida soziala bultzatzen dute (Espainiako estatuan, dagoeneko, erreformaren erreformaz, eskubideak murriztuz, bake soziala sinatu duten horiekin alegia), euskal gehiengo sindikala baztertuz; aurrekontu publikoak onartzen dituzte gizarte eragileak aintzat hartu barik; izugarrizko azpiegiturak ezartzen dituzte,... Hauexek ditugu gobernatzen gaituen klase politikoak darabilen jokaeraren adibide argi batzuk. Etikak ez die axola, beren politikaren estetikak baizik. Dagoeneko, aipatu jokabidea ikusi dugu Lopez lehendakariarekin, zeinak bere kudeaketa dela-eta sortu den herri-errefusaren aurrean, ez du zalantzan jarri bere jardunbidea; onarpen eza hori bere jardunbidea hedabidetan behar bezala azaldu jakin ez izanari egozten dio. Sanzi dagokionez, ez du bere jardunbideak mozorrotzeko premiarik izan ere, horrexegatik ditu sindikatu batzuk bere esanetara (lehen aipatuak). Aipatu sindikatuak, urrezko domina eta aurrekontu ederren truke, ez dute inolako zalantzarik izaten patronalaren aldeko jarrera azaltzeko.

Antolamendua eta borroka, aldaketaren giltzarri.

Egoera hau dela eta, beharrezkoa deritzagu etorkizunean ere, kapitalaren erasoei aurre egin diezaiegun eta nahi dugun aldaketa lor dezagun, biztanleriaren aktibazioari eta biztanleriaren antolamenduari. Talde bakoitzak, sektore bakoitzak, gutako bakoitzak geure harri koskorra ekarri behar diogu aldaketa prozesu honi. Ildo honetan, HERRIAabian!-ek indarrak metatzeko eta aipatu aldaketarako bidean, gune komunak marraztuz, topagunea eskain diezaguke. Oraingoz, egunez egun, gure herria bideratzen ari garenok, ekonomia eta gizarte esparruan ere, egungo ereduaren funtsean aldaketa sakonak ahalbidetu daitezen, erabaki ahal izatea kokatu dugu ezinbesteko gutxieneko puntu gisa.

Gauzak honela, beste herrien esperientzietatik ikasiz, Euskal Herriak bere alternatiba eraiki behar du, horixe izango delako, eredu kapitalistaren aurka, nazioarteko borrokari egin diezaiokegun ekarpenik egokiena. Aipatu eredua oinarritik eta partaidetzaren bidez eraiki beharko da. Jakin badakigu ez dela erraza izango, elite politikoak eta ekonomikoak biztanleriaren desmobilizazioa eta ideologien galera sustatzen ari direlako. Eta halakorik balio ez dienean, ez dute lotsarik izaten askatasun demokratikoak murrizteko. Herri erantzuna hazten ari denez, errepresio-baliabideak pizten ari dira. Horren adibide dira, besteak beste: Laborantza Ganberaren afera, AHT-ren aurkako mugimendua kriminalizatu izana, herri festak nork berak antolatzeari egin erasoa edota lantoki askotan sindikalista konprometituen aurka zerrenda “beltzak” erabili izana,.. Hala ere, gure ustez, merezi du borroka egiteak, zeren eta 80ko hamarkadako talde baten hitzetan “nork ez du maite askatasuna?”. Garaia da aipatu elite ekonomiko eta politikoek ekarri diguten ideologia galerak eragin beldurra eta erosotasun aizuna gaindi ditzagun eta norberak egunero egin dezakeen inurri lanaren, antolamenduaren, borrokaren eta indarrean metatzearen bitartez, behar ditugun aldaketak lor ditzagun.

Ildo honetan, HERRIAabian!-k ondoren adieraziko den egutegia adostu du, gizarte-aldaketaren helburuan, aurrera egin dezagun:

1. Mobilizazioari dagokionez:

a)     Kalera irteteko finkatu dugun hurrengo eguna ekainaren 12a izango da, aipatu egunetan egingo den Europako Gizarte Foruaren testuinguruan.

b)    Era berean, uste dugu HERRIAabian! osatzen dugun talde eta sektoreek langileen eskubideen, langabetuen, emakumeen, gazteen eta ikasleen, etorkinen, pentsiodunen eta etxebizitza eskubidearen alde eta azpiegitura erraldoien edota ingurumenaren aurkako proiektu erasokorren aurka eta hazkunde endogenoa eta elikadura-burujabetza,... erraztuko duen eguneroko borrokan iraun behar dugula.

c)      Bide batez, biztanleria animatu nahi dugu hainbat deialdi garrantzitsuetan parte hartzera, hala nola, martxoaren 3an, martxoaren 8an, martxoaren 21ean, Aberri Egunean, Lurra Egunean, apirilaren 28an, maiatzaren lehenean,... behar dugun gizarte-aldaketa aldarrika dezagun.

1. Gure herriak behar duen gizarte-aldaketaren ardatzak babesteko, hitzordu berriak adostu ditugu ALDAKETARAKO abiapuntuaren lanketan aurrera egin dezagun. Biztanlegoa deitzen dugu aipatu hitzordutan parte hartzera, aipatu prozesua benetan parte-hartzailea izan dadin.

a)   Martxoaren amaieran herri biltzarrak egingo ditugu ALDAKETARAKO abiapuntua-ren zirriborroa eztabaida dezagun.

b)    Maiatzaren 15a epe muga ezarri dugu jardunaldiak egiteko eta ALDAKETARAKO abiapuntua-ren baliabidea aurkezteko.